Apostil (Apostille), bir ülkede düzenlenen resmî belgenin başka bir ülkede kullanılabilmesi için belgedeki imzanın gerçekliğini, imzalayan kişinin sıfatını ve varsa mühür veya damganın kaynağını doğrulayan standart bir tasdik şerhidir. Sistem, 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Apostil Sözleşmesi kapsamında sözleşmenin uygulanabildiği ülkeler arasındaki klasik konsolosluk tasdik sürecini basitleştirir.
Apostil belgenin içeriğinin doğru olduğunu, belgenin hukuki sonuç doğuracağını veya alıcı kurum tarafından mutlaka kabul edileceğini göstermez. Yalnızca belgenin kaynağına ilişkin doğrulama sağlar. Bu nedenle işlem öncesinde hem belgenin düzenlendiği ülkenin hem de kullanılacağı ülkenin güncel durumunu ve alıcı kurumun şartlarını kontrol etmek gerekir.
Apostil Süreci Nasıl İşler?
- Alıcı kurumun şartlarını öğrenin: Belgenin aslı, onaylı örneği, tercümesi, noter işlemi veya belirli bir geçerlilik süresi istenebilir.
- Ülkelerin sözleşme durumunu kontrol edin: Düzenleyen ve kullanacak ülke arasında Apostil Sözleşmesi uygulanmıyorsa konsolosluk veya dışişleri tasdiki gibi farklı bir yol gerekebilir.
- Doğru belge nüshasını hazırlayın: Yetkili makamın kabul ettiği asıl veya resmî/onaylı örnek kullanılmalıdır.
- Düzenleyen ülkedeki yetkili makama başvurun: Apostili, belgenin kullanılacağı ülke değil belgenin düzenlendiği ülkenin yetkili makamı verir.
- Çeviri ve noter sırasını doğrulayın: Tercümenin apostilden önce mi sonra mı yapılacağı ve çevirinin ayrıca noter veya apostil gerektirip gerektirmediği alıcı kurumun talebine göre değişebilir.
Hangi Belgeler Apostil Alabilir?
Sözleşme kapsamına girebilen resmî belge kategorileri arasında mahkeme ve adli makam belgeleri, idari belgeler, noter senetleri ve özel bir belge üzerine konulan resmî tasdikler bulunur. Uygulamada doğum, evlilik ve ölüm kayıtları; adli sicil ve mahkeme kararları; resmî diploma veya transkriptler; noterlikçe düzenlenen veya onaylanan belgeler bu gruplarda değerlendirilebilir.
Her belge otomatik olarak apostil alamaz. Diplomatik veya konsolosluk görevlilerince düzenlenen belgeler ile doğrudan ticari veya gümrük işlemleriyle ilgili bazı idari belgeler Sözleşme kapsamı dışında kalabilir. Belgenin türü ve hangi nüshasının kabul edileceği, ilgili yetkili makamdan doğrulanmalıdır.
Düzenleyen Ülke ile Kullanılacağı Ülke Neden Önemlidir?
Apostil, belgenin düzenlendiği ülkede alınır; hedef ülkedeki alıcı kurum ise belgenin dili, tercümesi, güncelliği ve kullanım amacına ilişkin şartları belirler. İki ülke Sözleşmeye taraf olsa bile Sözleşmenin aralarındaki uygulama durumu ayrıca kontrol edilmelidir. Hedef ülke için Apostil Sözleşmesi uygulanmıyorsa belge tasdiki, dışişleri veya konsolosluk onayı gibi farklı işlemler gündeme gelebilir.
Türkiye’de Apostil Nereden Alınır?
HCCH’nin Türkiye için yayımladığı yetkili makam bilgilerine göre idari belgelerde valilikler ve kaymakamlıklar; adli belgelerde ise ağır ceza mahkemesi bulunan yerlerdeki adalet komisyonu başkanlıkları yetkilidir. Hangi makamın işlem yapacağı belgenin türüne ve düzenlendiği yere göre değişebileceğinden başvuru öncesinde ilgili makamdan teyit alınmalıdır.
Çeviri, Noter Onayı ve Apostil Arasındaki Fark
- Çeviri, belgenin metnini hedef dile aktarır; belgenin resmî kaynağını doğrulamaz.
- Noter işlemi, yürürlükteki kurallara göre belirli bir imza, suret veya çevirmen beyanı üzerinde tasdik sağlayabilir; apostilin yerine geçmez.
- Apostil, resmî belgenin kaynağını doğrular; çevirinin kalitesini veya belgenin içeriğini onaylamaz.
Alıcı kurum kimi zaman yalnızca asıl belge için apostil isterken kimi zaman noter onaylı çevirinin de ayrıca tasdik edilmesini isteyebilir. Doğru sıra belgeye, düzenleyen ülkeye, hedef ülkeye ve alıcı kurumun uygulamasına bağlıdır.
Alıcı Kurumun Şartlarını Kontrol Edin
Başvuru yapmadan önce belgeyi kabul edecek üniversite, mahkeme, göç makamı, işveren veya diğer kurumdan yazılı gereklilikleri istemek en güvenli yoldur. Lingopia tercüme ihtiyacınız için uygun dil ve uzmanlık desteği sunabilir; ancak apostil, noterlik veya kabul kararı yetkili makamların sorumluluğundadır. Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir ve herhangi bir kurumun belgeyi kabul edeceği garanti edilmez.